BANK KARTALARI ORQALI FIRIBGARLIK: KRIMINOLOGIK TAHLIL (O‘ZBEKISTON MISOLIDA)

Avazbek Sayfiddinov

Mualliflar

Avazbek Sayfiddinov Toshkent davlat yuridik universiteti, Tadqiqot markazi

Kalit so‘zlar:

bank karta, firibgarlik, kiberfiribgarlik, kriminologik tahlil, ijtimoiy muhandislik, fishing, OTP-kod, antifrod tizimi, elektron to‘lovlar, raqamli dalillar, bank xavfsizligi, jinoyat profilaktikasi

Abstrak

Ushbu maqolada bank kartalari orqali sodir etilayotgan firibgarlik jinoyatlarining kriminologik xususiyatlari, sodir etilish mexanizmi, jinoyatchi va jabrlanuvchi shaxsining o‘ziga xos jihatlari, shuningdek mazkur jinoyatlarning oldini olishning huquqiy va tashkiliy mexanizmlari tahlil qilinadi. O‘zbekiston Respublikasida bank kartalari orqali firibgarlikning jinoyat-huquqiy asoslari, xususan, Jinoyat kodeksining 168-moddasi, “To‘lovlar va to‘lov tizimlari to‘g‘risida”gi Qonun hamda kiberxavfsizlik sohasidagi normalar qiyosiy-huquqiy jihatdan o‘rganiladi.

Yuklamalar

Yuklab olish ma'lumotlari hali mavjud emas.

Muallif biografiyasi

Avazbek Sayfiddinov, Toshkent davlat yuridik universiteti, Tadqiqot markazi

Avazbek Sayfiddinov Toshkent davlat yuridik universiteti tadqiqotchisi.

Havolalar

O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi. 168-modda - Firibgarlik.

O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 1-noyabrdagi O‘RQ-578-son “To‘lovlar va to‘lov tizimlari to‘g‘risida”gi Qonuni.

O‘zbekiston Respublikasining 2022-yil 15-apreldagi O‘RQ-764-son “Kiberxavfsizlik to‘g‘risida”gi Qonuni.

O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi. Kiberxavfsizlik markazi ma’lumotlari va kiberjinoyatchilik statistikasi, 2019–2024-yillar.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti rasmiy veb-sayti. “Uyushgan jinoyatchilik va kiberjinoyatlarga qarshi kurashish takomillashtiriladi”. 12.03.2026.

Directive (EU) 2015/2366 of the European Parliament and of the Council on payment services in the internal market (PSD2).

European Banking Authority, European Central Bank. Joint EBA-ECB Report on Payment Fraud. 2025.

Payment Systems Regulator. Annual Report and Accounts 2024/25. United Kingdom.

Council of Europe. Convention on Cybercrime (Budapest Convention), ETS No. 185.

Council of Europe. Second Additional Protocol to the Convention on Cybercrime on enhanced cooperation and disclosure of electronic evidence, CETS No. 224. 2022.

United Nations Office on Drugs and Crime. Materials on cybercrime, electronic evidence and international cooperation.